Ali Uslu

ERGEN PSİKOLOJİSİ

ERGEN PSİKOLOJİSİ (Çevresinde ergen olanların okumasını tavsiye ederim)

Çevremde genelde sakin bir kişilik olarak bilinirim, ki genelde öyledir. Fakat bu sakin kişiliğin ergenlik dönemleri çok farklıydı.

Hayatımı geriye doğru incelediğimde en tehlikeli /problemli yaş olarak orta okul 2 ve 3. sınıf (13-14) yaşlarımı görürüm.

Bu dönem:

Öz güvenimin tavan yaptığı, eleştiriye kapalı olduğum bir dönem.

Her türlü tehlikeye açık, kötü alışkanlıklara meyilli olduğumuz bir dönem.

En küçük şeylerde özellikle aile fertlerine karşı agrasif tavırlarımın olduğu dönem.

Empati yapmaktan yoksun, her şeyi kendime göre algıladığım bir dönem.

Orta okul son sınıfın yaz tatilindeydik. Köyde harman zamanı; ailenin tüm fertlerinin sabahtan akşama kadar çalıştığı bir zaman dilimiydi.

Rahmetli annemin yükü bizden biraz daha fazlaydı. Sabahleyin erkenden kalkıp ineklerin sağım işleri ve sağılan sütlerin pişirilmesi onun için ekstra bir görevdi. O arada ablam da kahvaltıyı hazırlardı.

Kahvaltıdan sonra hep birlikte tarlaya giderdik. Harman zamanı tarlada herkese göre iş var. Akşama kadar çalışıp yorgun argın eve dönerdik. Bu arada ineklerin akşam sağımı ve sütlerinin pişmesi gerekir. (Sıcakta süt hemen bozulur) Evde su olmadığı için kullanım ve içme suyu çeşmelerden gelecek. Köyde henüz elektrikler yok. Lambalara gaz konulacak, lambaların camları silinecek vs. O arada akşam yemeği pişiriliyor.

Tabi tarladan geldikten sonraki bütün işler annem ve ablama ait.

Akşam yemeğine oturduk. Aceleyle yapılan çorba nasıl olursa öyle olmuş. Çorbanın bir şeyleri eksik gibi geldi bana. Birden kükredim:

"Bu ne biçim çorba yaa"

Çok sakin olarak bildiğim rahmetli babam demek ki o zamana kadar epeyce sabretmiş olmalı ki o da patladı:

"Hırlama len köpekkk"

Ortalık buz kesti. Kaşığı sert bir biçimde siniye bırakıp kalktım. "Bana hakaret edilen evde duramam artık" diye düşündüm. Fakat akşam vakti nereye gideceksin, ne ile gideceksin. Çıktım harman yerine epeyce dolaştım. Dolaşırken de epeyce sigara içtim. Zaman ilerledikçe öfkem yatıştı. Gece 12 civarı eve gelip yattım. Sabahleyin kaldığımız yerden devam.

Demek istiyorum ki o yaşların psikolojisi çok farklı oluyor. Çevresindekilerin biraz anlayış biraz hoş görüsüyle kolaylıkla atlatılabilecek bir dönem. Fakat çevresi anlayışsız olursa çocuk her türlü tehlikeye açık hale gelebilir.

Lise birinci sınıfa yatılı olarak Kütahya'ya İHL. ye başladım. İşte o zaman ailemin kıymetini anladım. Empati yapmaya başladım . Bir anda olmasa da her şey zamanla düzeldi rayına girdi elhamdülillah.

Ergen çocuğu olanlar. Eğer çocuğunuz agresif ise endişelenmeyin bu durum geçicidir. Biraz sabır, biraz anlayış gösterin, sakın zıtlaşıp üzerine gitmeyin.

08/02/2025 - Ali USLU - TAVŞANLI

BABAN NE İŞ YAPIYOR

İnternette akran zorbalığı ile ilgili bir fimin bir bölümü dikkatimi çekti. Öğretmen sınıfa yeni gelen öğrenciye arkadaşlarının yanında  anne ve babasının ne iş yaptıklarını soruyor. Çocuk, sadece annesinin yaptığı işi söyleyince sınıftaki diğer çocuklar bu durumu küçümseyerek gülüyorlar ve bu durum o çocuğu çok rahatsız ediyor ...

O sahneyi görünce, zihnim yıllar öncesine gitti. Bir ilköğretim okulunda çalışırken 6. sınıfa yeni başlamış bir öğrencimizin annesi öğretmenler odasına gelerek kendisini tanıttı. Ve dedi ki: "Benim eşim vefat etti. Fakat oğlum babasının vefat ettiğini arkadaşları tarafından bilinmesini istemediğinden, sorduklarında "babam GLİ de çalışıyor diyormuş." Oğlumun bu durumunu bilin diye sizi bilgilendirmeye geldim" 

Bu olay beni çok etkiledi. Sonraki zamanlarda sınıfa yeni gelen çocuk olursa veya sene başlarında tanışırken "Annen ne iş yapar? Baban ne iş yapar? gibi sorular sormamaya gayret ettim.

Genelde şöyle söylerdim: "Bize kendinizi istediğiniz şekilde istediğiniz kadarıyla tanıtınız."  Çocukla ilgili öğrenmem gereken şeyler varsa  özel görüşme yapıyordum.

Yine aynı okulda, başka bir öğrenci velisi  çocuğunun dersine giren öğretmenlerle tek tek görüşerek "Çocuğunun bir gözünün protez olduğunu bu durumdan bahsedilmesinin onu çok rahatsız ettiğini, mümkünse çocuğuna bu konuda bir şey sorulmamasını" rica etmişti.

O yaşlarda çocukların bazıları çok fazla duygusal olabiliyorlar. Bize düşen de onların hassasiyetlerine saygı göstermek olmalıdır.

Bize göre çok basit olan bir durum çocuğu okuldan soğutabilir. Bazı şeyleri öğrenmek  biraz zaman alıyor. İstedim ki genç öğretmenlerimiz bu tecrübelerden istifa etsinler. 
Sadece öğretmenler değil, çocuklarla tanışmak isteyen herkes bu hassasiyete dikkat edebilir. Bir çocukla tanışırken çok özel sorular sormadan "sizi tanıyalım delikanlı" gibi bir soru sorulup detaylara girilmeden çocuğun anlattıklarıyla yetinilmelidir.

27/01/2025   Ali USLU - TAVŞANLI.

NEZAKET HEM GÜZELDİR HEM GÜZELLEŞTİRİR

Nezaket hem güzeldir hem de güzelleştirir.

Hafta içerisinde tahlil için hastaneye kan vermeye gitmiştim. Kan alan hemşire görevde bir kaç yıllık olduğunu tahmin ettiğim genç bir kızımızdı.

Sabah sabah uykusunu mu tam alamadı, yoksa başka bir sebepten midir yüzü asık morali bozuk bir duruşu vardı. Beni asıl rahatsız eden ise genç kardeşimizin hitap şekliydi. "Sol kolunu aç.... elini yumruk yap..." gibi emir sigasıyla hitap ediyordu. Bizim kültürümüzde kişiler kendinden yaşça büyüklere emir sigasıla hitap etmezler bu bir nezaket kuralıdır. Nezaketin ise hem kendisi güzeldir hem de yapılan işi / ortamı güzelleştirir. Yaptığınız işi en iyi şekilde yapsanız bile nezaket yoksa muhatabı memnun edemezsiniz.

Kendi kendime düşündüm. Bu kardeşimiz özel hastanede çalışsa bu şekilde davranabilir miydi?

Kırmadan uyarmaya çalıştım. Dedim ki: "Evladım ben emekli öğretmenim. Yaşça büyüklere sol kolunu aç diye hitap etmek yerine "sol kolunuzu açar mısınız" demek hanım kızlara daha çok yakışır." Yüz ifadesinden ikazımızdan pek memnun olmadığını tahmin ettim. Fakat cevap da vermedi.

Bu tür kişiler çok şükür ki azınlıktalar. Ben şimdiye kadar hastane personelinden ve doktorlarımızdan güzel muamele gördüm. Onlara teşekkür ederim. Her ne kadar istisnalar kaideyi bozmasa da gönül bu tür istisnaların da düzeltilmesini arzu ediyor.

Maksadımız ufak tefek de olsa hataların düzeltilmesidir.

25/01/2025 Ali USLU - TAVŞANLI

TOPLUMU ÇÜRÜTEN ŞEYLER

Bir toplumu çürüten iki önemli etken;

İltimas ve ihmal.

HİÇBİR ŞEYİ KÜÇÜK GÖRME

Değerli kardeşim!

Küçük-büyük hiç bir iyiliği küçük görmeyesin.

Tek tek toprağa düşen yağmur taneleri süzülüp bir araya geldiklerinde yeraltı sularını oluştururlar. Bu suların bazıları çeşme olarak, bazıları da nehir olarak ortaya çıkarlar ve (insan, hayvan, bitki gibi) pek çok canlı bu sulardan istifade ederler. Yine aynı yağmur taneleri göletleri, hatta gölleri oluştururlar.

Ayrıca, Allah Teâlâ iyiliği bereketlendirir. Bu durum ,o gölün suyunu çoğaltan içerisindeki kaynak sularına benzer.

Hiçbir kötülüğü de küçümseme. Televizyonlarda izlediğimiz, arabaları sürükleyen, evleri yıkan, insanları kapıp götüren seller de birer damla yağmur tanelerinin birleşmesinden oluşmuştur.

Yağmur sele dönüştüğünde içerisine birçok farklı cismi (taş, odun, çamur gibi) de alarak olumsuzluğunu artırır. Sel bitse bile çamurunu ve molozunu temizlemek, tahribatı onarmak uzun zaman alır. Günahların tahribatları da böyledir. Tövbe etsek bile yol açtığı zararların telafisi zaman alabilir.

Ali USLU

EZANA HÜRMET EDİYORLARDI FAKAT...

Öğretmenlikteki ilk tayinim Tarsus EML. idi. İlk yıl Din Kültürü branşında tek öğretmendim. Liselerde dersimiz haftada bir saat olduğundan bütün sınıflara (29 sınıf) ben giriyordum.

Tarsus'a gittiğimde iki şey çok dikkatimi çekti

Birincisi sokaklarda birbirleriyle tartışan veya kavga edenlerin bazıları haşa dinimizin en mukaddes değerlerine küfrediyorlardı. Bunları duyduğumda çok rahatsız oluyordum. Bu türden küfürlü konuşmalara teneffüslerde ve okul çıkışlarında öğrenciler arasında da şahit oluyordum.

İkinci dikkatimi çeken şey beni çok sevindiren bir durumdu. Ders esnasında ezan okunmaya başlayınca erkek-kız neredeyse sınıftaki tüm öğrenciler yerlerinden 10-20 cm kadar kalkıp toparlanarak düzgün bir oturuş moduna geçiyorlardı. Bunu ezana hürmet olarak yaptıkları belliydi.

(O zamanki EML de elektronik, kimya, elektrik bölümlerinde epeyce kız öğrenci vardı. Sınav sonuçlarına göre bölümlere yerleşilen okulun yukarıda saydığım bölümleri ilçenin zeki öğrencilerinin tercih ettikleri bölümlerdi. 1986 yılında kimya bölümünden dokuz öğrenci tıp fakültesini kazanmıştı.)

Şöyle düşündüm: Ezana bu kadar saygısı olan kişiler dinimizin en kutsalına sövebiliyorsa burada çok büyük bir cehalet vardır. Bunun ne kadar çirkin bir davranış olduğunun farkına varırlarsa bu davranışı bırakırlar.

Sonraki derslerde dersin bir bölümünü bu mevzuya ayırdım. Onların ezana hürmetlerinin ne kadar önemli olduğunu anlattıktan sonra gerek sokaklarda gerekse okuldaki bu tür sövmelerin bir müslümana asla yakışmayacağını, bir müslümanın kendi ilahına sövecek kadar cehaletinin hiç bir mazeretinin olamayacağını böyle yapanların müslüman kalamayacağını çeşitli misallerle anlattım. Her sınıfta çocukların çok etkilendikleri ve yaptıklarından dolayı pişman oldukları belliydi. Dedim ki:

"Eğer şimdiye kadar böyle yapanlar olduysa samimi bir kalple Allah'ımıza yalvarıp diyeceksiniz ki: Allah'ım çevremden öğrendiğim için ağız alışkanlığı ile söylediğim bu sözün bu kadar çirkin ve günah olduğunu bilmiyordum. Çok büyük günah işlemişim. Çok büyük yanlışlar yapmışım. Şimdi yanlışlarımı anladım. Çok pişman oldum. Bir daha bu tür sözler söylemeyeceğime söz veriyorum beni affeyle."

Siz bu şekilde gerçekten pişman olur bir daha yapmamaya söz verirseniz ve sözünüzde durursanız Allah'ımız bu davranışınızdan memnun olur ve inşaallah sizi bağışlar..."

Gerçekten o haftadan sonra öğrenciler arasında bu tür cümlelerin çok azaldığını gözlemledim.

Daha sonraki derslerde de zaman zaman bu mevzuya değinerek " bu tür iğrenç cümleleri söylemenin ne kadar kötü olduğunu mahallenizdeki arkadaşlarınızla, ve akrabalarınızla konuşun. Onların bırakmalarına vesile olursanız çok büyük sevap kazanmış olursunuz" diye hem hatırlatmada bulundum hem de teşvik ettim.

Sene sonunda öğrencilere kağıt dağıtarak isim yazmadan bu tür sövme konusundaki durumlarını öğrenmek istedim. Gelen kağıtlardan bu tür iğrenç küfürlerin çok büyük oranda bırakıldığını tesbit ettim elhamdülillah.

Buradan şunu söylemek istiyorum. Yanlışlar varsa bu yanlışların yanlış olduğunu kırmadan dökmeden fark ettirebilirsek Allah Tealanın lutfuyla netice alabiliyoruz.

Kendi hayatımdan biliyorum. Gençliğimdeki yanlışlarımı, ancak fark ettiğimde bırakabildim. Bunları fark etmem ya çevremdeki kişiler vasıtasıyla oldu, ya da kendi kendime tefekkür ederken fark ettim. Neticede ikisi de Rabbimizin bir lutfuydu.

İyi niyet ve gayret birleşince Rabbimizin lutfunu müşahede ediyoruz.

ÖLÜMÜN EŞİTLEYİCİ GÜCÜ